Просторен план на Република Северна Македонија 
– Нацрт план 
163 
- Eднонасочно искористување на културното 
наследство за туристички цели, без повратно 
вложување во неговата заштита; 
- Недоволно развиена инфраструктура за пристап и 
обележување на културното наследство; 
- Девастација на заштитеното подрачје впишано на 
Листата на УНЕСКО 
- крајбрежјето на Охридското 
Езеро со интензивна градба без почитување на 
плановите. 
Можности 
Закани 
- Развој на одржливи модели за управување со 
културно -историските локалитети на европско и 
глобално ниво; 
- Зајакнување на меѓусекторската соработка за 
економски и социјален развој и ефективно 
користење на културните ресурси; 
- Зголемен економски бенефит од културниот 
туризам, со отварање нови работни места, 
почитувајќи ја важноста и убавината на културното 
наследство; 
- Развој на современи финансиски инструменти за 
поддршка на конзерваторско 
- реставраторските 
активности и археолошки истражувања; 
- Потенцијал за алтернативниот туризам; 
- Поврзување на неформалната и формалната 
мрежа за заштита на културното наследство;
 
- Спроведување на фокусирана маркентинг кампања 
со јасни цели и стратегии; 
- Зголемен број на туристи и овозможување на 
подолг престој; 
- Планирање и дизајнирање на туристички проекти 
со културно значење и едукативна конотација, 
зголемување на туристичката понуда; 
- Продолжување на археолошките истражувања кој 
водат до нови откритија и привлечност за посета на 
археолошките локалитети; 
- Урбана ревитализација и оплеменување на јавните 
простори во заштитените целини преку иновативни 
проекти на урбан развој. 
- Правни и административни бариери поради 
неусогласеност на законската легислатива;
 
- Промена на демографијата и културата поради 
миграцијата; 
- Функционална и физичка загрозеност на 
културните добра / напуштеност што води кон 
деградација на вредно градителско наследство;
 
- Уништување на вредни културни и историски 
ресурси поради ненавремени конзерваторско 
- 
реставраторски работи; 
- Недостаток на инфраструктура до недвижните 
културни добра, што доведува до негативни 
последици - лошо управување и пропаст; 
- Несоодветни интервенции со што се губи 
автентичноста на наследството; 
- Нецелосното и бавното спроведување на 
ревалоризацијата на културното наследство;
 
- Неконтролирана урбанизација, експанзија и 
несоодветни архитектонско -градежни зафати кои 
не ги почитуваат конзерваторските принципи;
 
- Прекумерно ширење и промена на структурата на 
историските јадра, притисоци на развојот, 
неприфатливи намени, неодржување и уривање на 
историските градителски структури, напуштање и 
изумирање на селските населби; 
- Неефикасно сузбивање на станбената изградба во 
заштитените урбани целини; 
- Недостаток на претприемачки интерес за давање 
поддршка за одржливо користење на културното 
наследство; 
- Парцијални интервенции, кои не обезбедуваат 
целосна и интегрална заштита на вредностите и 
карактеристиките на недвижното културно 
наследство и содржините од нивното непосредно 
опкружување. 
Природни непогоди и техничко -технолошки хаварии 
Силни страни 
Слабости 
- Донесена регулатива, со јасно дефинирани улоги и 
комуникација меѓу надлежните субјекти во кризна 
состојба; 
- Воспоставена Веб платформата „Е
-процена“ 
заснована на Методологијата за изработка на 
процена на загрозеност; 
- Неспроведување на законската регулатива;
 
- Административни ограничувања и слаба видливост 
на активностите на ЦУК, поврзани со процена на 
загрозеност од ризици и опасности за пошироката 
стручна и научна јавност; 
- Ограничени капацитети на регионалните центри на 
ЦУК и ДЗС; 
