Просторен план на Република Северна Македонија 
– Нацрт план 
64 
Непропорционалноста во демографската големина на Скопје и другите поголеми 
градови е последица на некохерентноста и асиметријата на урбаниот систем на РСМ. Тој се 
менува многу бавно, па не може да се очекуваат радикални промени во блиска иднина. 
Градовите во РСМ се просторно дисперзирани и нерамномерно распоредени во однос на 
концентрацијата на функциите и населението. Евидентен е недостатокот на рамномерно 
распоредени градски населби со големина од 50.000 
- 100.000 жители со развиени макро
-
регионални функц ии, кои би биле носители на внатрешниот рамномерен развој на Државата. 
Доминацијата на Скопје и неговото урбано подрачје, кое остварува силна урбано
-
демографска поларизација во урбаниот систем на РСМ, се потврдува и со демографската 
големина на 10 -те најго леми градски населби: Скопје, Куманово, Битола, Прилеп, Тетово, 
Штип, Велес, Охрид, Струмица и Гостивар. 
Табела бр. 22 Сооднос на демографските големини на најголеми
те градски населби, Извор: ДЗС 
 
Градска 
населба 
Број на 
жители 
Индекс во однос на 
Скопје 
Индекс во однос на претходниот 
град 
1 
Скопје 13 
422.540 
1 
- 
2 
Куманово 
75.051 
0,178 
0,178 
3 
Битола 
69.287 
0,164 
0,923 
4 
Прилеп 
63.308 
0,150 
0,914 
5 
Тетово 
63.176 
0,150 
0,998 
6 
Штип 
42.000 
0,099 
0,665 
7 
Велес 
40.664 
0,096 
0,968 
8 
Охрид 
38.818 
0,092 
0,955 
9 
Струмица 
33.825 
0,080 
0,871 
10 
Гостивар 
32.814 
0,078 
0,970 
Поларизирачките ефекти од урбанизацијата, просторно манифестирани со 
демографска и економско -функционална концентрација, се евидентни во повеќе области со 
доминација на регионалните центри, особено Битола, Прилеп, Охрид и Струмица. 
Слабеењето на функционал ните капацитети на градските населби, е причината што тие со 
своето функционирање не се во можност да ја задржат квалитетната и зрела образована 
работна сила, која е преселена во Скопје или во други земји кои влегоа во постиндустриската 
фаза на развој. 
Градовите имаат релативно висок степен на урбанизација, што дополнително 
укажува на висока просторна нерамномерност во распределбата на населението.
 
Табела бр. 23 Компаративен преглед на процесот на урбанизација на градовите, Извор: ДЗС
 
Град 
P (km 2) 
Број на 
населени 
места 
Број на 
жители 2002 
Број на 
жители 2021 
Промена на 
бр. на жители 
2002 -2021 
Степен на 
урбанизација 
2002 
Степен на 
урбанизација 
2021 
Скопје 
571 
63 
506926 
526502 
19576 
82 
80 
Битола 
789 
66 
95385 
85164 
-10221 
81 
81 
Берово 
599 
9 
13941 
10890 
-3051 
50 
54 
Богданци 
115 
4 
8707 
7339 
-1368 
70 
70 
Валандово 
331 
29 
11890 
10508 
-1382 
37 
35 
 
13 Број на жители во урбаните населби 
